Postać siostry Damazji na stałe funkcjonuje w świadomości mieszkańców naszej miejscowości. W przedsionku żołyńskiego kościoła znajduje się pamiątkowa tablica ku jej czci, a dzieci z miejscowych szkół odwiedzają jej mogiłę przy okazji Świąt Patriotycznych oraz uroczystości Wszystkich Świętych. Zapewne wielu mieszkańców, zapytanych o tę zakonnicę, bez wahania odpowiedziałoby, że w czasie okupacji uratowała ona wiele ludzkich istnień. Mniejsza część zainteresowanych być może wspomniałaby o jej niemieckim pochodzeniu oraz — umożliwiających niesienie pomocy — kontaktach z Niemcami, nawiązanych przy wsparciu jej kuzyna, niemieckiego oficera Zygmunta Stochella.

Czy jednak te informacje są w pełni zgodne z prawdą? Czy siostra Damazja rzeczywiście miała niemiecki rodowód? Czy wspomniany oficer faktycznie był jej kuzynem? Jaką rolę w ratowaniu mieszkańców Żołyni odgrywali miejscowi księża oraz przełożona żołyńskiej ochronki — siostra Zyta? Historia siostry Damazji okazuje się znacznie bardziej złożona, a zarazem fascynująca, niż mogłoby się wydawać. Jej działalność na rzecz uciemiężonych Polaków była bowiem częścią rozległej gry agenturalno-szpiegowskiej. Czy zdawaliście sobie z tego sprawę?

Zawiłości jest tak wiele, że nawet nazwisko tej dzielnej kobiety bywa zapisywane w dwóch formach: Napiraj oraz Napieraj. Różnice dotyczą również jej imienia — nie zakonnego, lecz nadanego na chrzcie świętym. W źródłach pojawia się ona zarówno jako Maria, jak i Marianna. Które wersje są prawdziwe?

Odpowiedzi na wszystkie powyższe pytania będzie można poznać już w sobotę, 28 lutego. Z okazji 80. rocznicy śmierci siostry Damazji w Żołyni odbędą się uroczystości upamiętniające tę wybitną bohaterkę. Obchody rozpoczną się w Domu Kultury, skąd uczestnicy udadzą się na cmentarz parafialny, aby oddać hołd przy jej mogile. Całość zwieńczy przemarsz pod gmach dawnej ochronki, gdzie nastąpi odsłonięcie miejsca pamięci poświęconego "Aniołowi Opiekuńczemu Żołyni".